Η γελοιογραφία του τρόμου

Ποτάμια θυμωμένων πιστών τυλίγουν τον πλανήτη για τα σκίτσα μιας λαϊκής συντηρητικής δανέζικης εφημερίδας. Οι αντιδράσεις τους μοιάζουν ακατανόητες. Θα περιμέναμε να έβλεπαν πρώτα τα σκίτσα κι έπειτα να γελάσουν ή να θυμώσουν, να αγοράσουν ή να μην ξαναγοράσουν την εφημερίδα. Θα μπορούσαν να φωνάξουν, να οργανώσουν εκστρατεία διαμαρτυρίας. Έτσι λέμε διακινούνται οι ιδέες, έτσι δοκιμάζονται τα όριά τους και η αντοχή του κοινού. Όταν η αντίδραση δεν προέρχεται από τους αναγνώστες αλλά από φανατισμένους ανθρώπους που δεν είδαν τα σκίτσα αλλά απλώς άκουσαν γι’ αυτά, τότε λέμε πως υπάρχει πρόβλημα. Όταν μάλιστα η αντίδραση αυτή είναι βίαιη, κάθε συζήτηση σταματάει. Ακόμα κι αν ένα σκίτσο είναι απεχθές ή ρατσιστικό, δε μπορεί με τίποτα ο ρατσισμός της σκέψης να συγκριθεί με το ρατσισμό της πράξης που βασισμένος στην αρχή της συλλογικής ευθύνης αναζητά δανούς ή νορβηγούς όπου γης για να τους θανατώσει, ως εξίσου υπαίτιους με τον σκιτσογράφο. Έτσι λέμε εμείς. Μόνο που μιλάμε μάλλον εκ του ασφαλούς.

Δυτικοί ηγέτες τρέχουν τώρα να σβήσουν τη φωτιά ζητώντας συγγνώμη. Δυστυχώς απολογούνται για λάθος λόγους. Η Δύση όντως ευθύνεται για πολλά δεινά της Ανατολής. Συχνά έλυσε δικά της προβλήματα επεκτεινόμενη ανατολικά. Υπέθαλψε το πολιτικό Ισλάμ και εκμεταλλεύτηκε τις εσωτερικές αντιθέσεις των Αράβων. Τσαλάκωσε το γόητρό τους. Για όλα αυτά είναι ιστορικά υπόλογη. Όπως είναι υπόλογη για την ανοχή της απέναντι στη φονταμενταλιστική υστερία των ΗΠΑ που επένδυσαν τον τρομοκρατικό τους πόλεμο κατά της τρομοκρατίας με το μανδύα της μάχης κατά του κακού. Συμπιέζει τους μουσουλμάνους για να χωρέσουν στο πορτρέτο του τρομοκράτη, τους θέλει ταπεινωμένους. Προσοχή όμως! Δεν είναι υπόλογη γιατί αυτό το κάνει σκίτσο. Δεν είναι υπόλογη γιατί αφήνει ακόμα και σκάρτες ιδέες να κυκλοφορούν ελεύθερα. Η αυτοκριτική της Δύσης για τα εγκληματικά της λάθη δεν πρέπει να εκλαμβάνεται σαν ανοχή στην κατατρομοκράτηση της σκέψης που η κραυγάζουσα πτέρυγα του Ισλάμ θέλει να επιβάλει. Η λογική των απαγορεύσεων, της δημόσιας συγγνώμης υπό τον φόβο λιντσαρίσματος, της ταύτισης κράτους και θρησκείας είναι μακριά από τη λογική μιας σύγχρονης ανοιχτής κοινωνίας. Κάθε υποχώρηση από τις αρχές της δεν ωφελεί μακροπρόθεσμα ούτε εμάς ούτε τους αμέτρητους μετριοπαθείς μουσουλμάνους που τώρα σιωπούν μπροστά στους ακραίους ιμάμηδες.

Εν κατακλείδι, καίτοι κυνικό, ισχύει αυτό που είπε ο υπεύθυνος πολιτιστικού της επίμαχης εφημερίδας, όταν τον ρώτησαν αν μετάνιωσε για τη δημοσίευση των σκίτσων: «Είναι σα να ρωτάτε ένα θύμα βιασμού αν μετάνιωσε που φόρεσε κοντή φούστα για να πάει το βράδυ στη ντίσκο».

Δημοσιεύτηκε στα ΝΕΑ

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s