Εκπαίδευση με το κουπόνι

Μετά τον τυφώνα Κατρίνα και τις τεράστιες καταστροφές στη Νέα Ορλεάνη, ο Milton Friedman, γκουρού της κυριαρχίας των αγορών στα δημόσια αγαθά, έσπευσε να γράψει στη «Wall Street Journal»: «Τα περισσότερα σχολεία της Νέας Ορλεάνης είναι συντρίμμια. (…) Πρόκειται για τραγωδία. Αλλά είναι επίσης και μια ευκαιρία να μεταρρυθμίσουμε ριζικά το εκπαιδευτικό σύστημα». Ο Friedman εισακούστηκε και στη Νέα Ορλεάνη, αντί να ανοικοδομηθούν τα δημόσια σχολεία, έλαβε χώρα το μεγαλύτερο πείραμα κρατικά επιδοτούμενης ιδιωτικής εκπαίδευσης. Έτσι, το 2010 φοιτούσαν στα charter schools (ιδιωτικά σχολεία χρηματοδοτούμενα από το κράτος) το 71% των μαθητών της περιοχής. Η αντίδραση του συνδικάτου των δασκάλων κάμφθηκε βίαια: 4.700 δάσκαλοι απολύθηκαν και η συλλογική σύμβαση που είχε υπογράψει το σωματείο τους δεν έχει πλέον καμία ισχύ.
Το αμερικανικό λόμπι που προωθεί την κρατική χρηματοδότηση ιδιωτικών εκπαιδευτηρίων, υπό την καθοδήγηση και υποστήριξη του Friedman Foundation for Education Choice, δαπανά τεράστια ποσά στο όνομα της ελευθερίας επιλογής: 65 εκ. δολάρια ετησίως εκτιμά η Εθνική Ένωση Εκπαιδευτικών. Ακόμα όμως και σε πολιτείες όπου έχει εισαχθεί, το πρόγραμμα έχει υποστεί σημαντικά πλήγματα. Το 2006 στη Φλόριντα και το 2009 στην Αριζόνα το σύστημα κουπονιών φοίτησης κηρύχτηκε αντισυνταγματικό από τα Ανώτατα Δικαστήρια, ενώ οι αρχές της Ουάσιγκτον αρνήθηκαν να συνεχίσουν τη χρηματοδότηση.
Γιατί τα αναφέρουμε αυτά; Μα γιατί πρόσφατα οι εγχώριοι ιδιοκτήτες ιδιωτικών σχολείων, από κοινού με τον ΣΕΒ, πρότειναν την ενίσχυση των ιδιωτικών σχολείων με δημόσιο χρήμα. Ζήτησαν δηλαδή τη χορήγηση κουπονιών προς τους γονείς για την επιλογή σχολείου. Ταυτόχρονα, ζήτησαν την άρση του νομικού πλαισίου που επιβάλλει τη συνολική εποπτεία των προγραμμάτων σπουδών από την πολιτεία και ρυθμίζει τις εργασιακές σχέσεις των εκπαιδευτικών. Πιο απλά, ζήτησαν από το κράτος να αφήσει ανέλεγκτο το χώρο της ιδιωτικής εκπαίδευσης και ταυτόχρονα να τον χρηματοδοτεί. Όλα αυτά την ώρα που περικόπτει μισθούς και συντάξεις για να μειώσει το δημόσιο έλλειμμα.
Δεν χρειάζονται ιδιαίτερες γνώσεις για να γίνει αντιληπτό ότι μια τέτοια μεταφορά δημόσιων πόρων προς την αγορά θα αύξαινε δραματικά την ένταση των ανισοτήτων στην εκπαίδευση και θα δημιουργούσε εκπαιδευτικά γκέτο. Αρκεί να σκεφτεί κανείς την ακόμα μεγαλύτερη συγκέντρωση σε ορισμένα σχολεία όσων μαθητών δεν ανήκουν στην κυρίαρχη θρησκευτική ή εθνοτική ομάδα, των μαθητών με αναπηρίες ή προβλήματα ένταξης. Η υποβολή μιας τέτοιας πρότασης είναι βέβαια αναφαίρετο δικαίωμα των ιδιοκτητών σχολείων. Ταυτόχρονα όμως αντανακλά τον τρόπο που αντιλαμβάνονται τον ρόλο τους στο εκπαιδευτικό μας σύστημα. Δείχνει επίσης ότι ανήκουν σε εκείνες τις κατηγορίες συμπολιτών μας που δεν αντιλαμβάνονται την κρίση ως περίοδο που απαιτεί αυξημένη κοινωνική ευθύνη αλλά ως ευκαιρία για απομύζηση των τελευταίων δημόσιων πόρων.

Advertisements

16 thoughts on “Εκπαίδευση με το κουπόνι

  1. Ας αποφύγουμε τις κινδυνολογίες, μελετώντας προσεκτικότερα το σύστημα voucher στην εκπαίδευση. Το συνδικάτο των δασκάλων στη Νέα Ορλεάνη υπέστη ήττα, σήμερα όμως τα charter schools της πολιτείας αποτελούν εκπαιδευτικό πρότυπο, με μεγάλο νικητή τους ανήλικους μαθητές.

  2. «Friedman Foundation for Education Choice» μου θυμίζει το παλίο συνθηματάκι
    «Fuck for virginity».

    (Πρώτη φορά εδώ. Καλή δουλειά, θα παρακολουθώ το μπλογκ, ωστόσο καταλαβαίνω πως το δικό μου ίσως είναι λίγο extreme – που σημαίνει αν σβήσεις το σχόλιο μου (ή απενεργοποιήσεις το λινκ) σε καταλαβαίνω απόλυτα).

    Anyway, keep up the good work.

  3. Πολύ εύστοχο το σχόλιο! Βέβαια αν το καλοσκεφτείτε, δεν ζητάνε τίποτα περισσότερο απ’ότι οι τραπεζίτες απολαμβάνουν παγκοσμίως: απορύθμιση της αγοράς και κρατικό χρήμα (κατά τη διάρκεια τις κρίσης).

    @ Canis: αν το γεγονός ότι τα charter schools είναι «πρότυπο» προκύπτει από μια μελέτη του Harvard Business School, θα μας επιτρέψεις να έχουμε σοβαρές αμφιβολίες: καταρχήν για τα κριτήρια, κατόπιν για τη μεθοδολογία, τις πηγες χρηματοδότησης της ερευνας,…

  4. «Και να να μην ελέγχονται και να πληρώνονται…»

    τα σοβιετικα ενστικτα των Ελληνων δεν σβηνουν ρε παιδι μου 🙂

    Ποιςο ελεγχει καλυτερα την ποιοτητα της εκπαιδευσης απο τους ιδιους τους πολιτες? Και η δυνατοτητα που θα δοθει σε φτωχα παιδια να πανε σε ιδιωτικο σχολιο, πραγματικα θα *ανεβασει* τις ανισοτητες? ΔΕν μπορω να πω οτι πειθομαι.

    κοκκινοπανι
    εχεις σοβαρες αμφιβολιες επειδη ειναι η μελετη ειναι του HBS? Δηλαδη τι ακριβως πηγη θα προτιμουσες αντι για ενα απο τα καλυτερα business schools του πλανητη?

  5. Ομολογώ οτι δεν αντιλαμβάνομαι γιατί όποιος διαφωνεί με την άρση της υποχρέωσης όλων των σχολείων που λειτουργούν στην επικράτεια να έχουν ενιαία προγράμματα σπουδών, ενιαία ελάχιστα προσόντα εκπαιδευτικών, κοινό νομικό πλαίσιο (δεδομένου ότι χορηγούν δημόσιους τίτλους σπουδών) έχει σοβιετικές αντιλήψεις. Ομολογώ επίσης ότι είναι μια μομφή που δεν μου έχει τύχει ξανά και ακούγεται χαριτωμένη. Θα σας θυμίσω απλώς ότι μιλάμε για εγχώρια ιδρύματα που κατάφεραν ακόμα και το IB να το εκπορνεύσουν (θυμίζω την υπόθεση Ζηρίδη προ δυο ετών https://antiphono.wordpress.com/2009/07/13). Αν βέβαια πιστεύετε ότι κι αυτό θα το ρυθμίσει η αγορά υποθέτω ότι οι απόψεις μου όντως ακούγονται περίπου κομσομόλικες

  6. «Όλα αυτά την ώρα που περικόπτει μισθούς και συντάξεις για να μειώσει το δημόσιο έλλειμμα.»

    Τι σχέση έχουν οι περικοπές με τη συγκεκριμένη πρόταση; Είναι αυτός σοβαρός λόγος για να μη δίνεται η δυνατότητα επιλογής στους γονείς και τα παιδιά τους; Δηλαδή αν το ποσό που χορηγείται απευθείας στη δημόσια παιδεία γίνει κουπούνια πως θα επιβαρυνθεί ο προϋπολογισμός; Ή μήπως το μόνο που μας ενδιαφέρει δεν είναι η ποιότητα της παιδείας που λαμβάνουν τα παιδιά αλλά το να μη χάσουν τις θεσούλες τους οι δημόσιοι εκπαιδευτικοί που αποδεδειγμένα είναι κατώτεροι των περιστάσεων;

  7. «δεν αντιλαμβάνομαι γιατί όποιος διαφωνεί με την άρση της υποχρέωσης όλων των σχολείων που λειτουργούν στην επικράτεια να έχουν ενιαία προγράμματα σπουδών, ενιαία ελάχιστα προσόντα εκπαιδευτικών, κοινό νομικό πλαίσιο»

    στην αρχη που το διαβαζα νομιζα οτι ηταν ειρωνικο το σχολιο!

    Το να θες πλήρως ενιαια προγραμματα σπουδων και «ελαχιστα προσοντα» δεν σου φαινεται να μοιαζει καθολου με κεντρικο σχεδιασμο (που, εστω καθυπερβολην, ονομασα σοβιετισμο)?

    Στο (διγλωσσο) Γυμνασιο μου μας επρηζαν με ωρες θρησκευτικων ενω οι τυχεροι γερμανοφωνοι εκαναν κατι σοβαροτερο, οπως ξερω γω φυσικη ή εστω ζωγραφικη. Αυτο γιατι ο καλος υπουργος εκρινε οτι πρεπει να μαθαινουμε ακριβως αυτο που νομιζει ενας αστοιχειωτος 60ης γραφειοκρατης καπου σε ενα υπογειο στο υπουργειο οτι πρεπει να μαθουμε.

    Ειλικρινα εχεις τους πελατες των καλων ιδιωτικων σχολειων για τοσο ηλιθιους που θα στειλουν τα παιδια τους, με 5-10 χιλιαρικα τον χρονο, να μαθαινουν αρλουμπες και πρεπει να τους σωσει ο υπουργος Παιδειας και οι παναξιοι φωστηρες που τον πλαισιωνουν απο την απυθμενη κουταμαρα τους?

    Σε ενα σχολειο που ειχαμε σε καθε ετος καπου 4-5 διδασκοντες με διδακτορικα απο σοβαρο ευρωπαϊκο πανεπιστημιο, ειλικρινα νομιζεις οτι ειχαμε αναγκη κανονισμους για ελαχιστα προσοντα? (βλ συντεχνιακες απαιτησεις για αστεια τεστ στους διδασκοντες, οπως να ξερεις ποιος ειναι ο πολιουχος αγιος της Πατρας, ή οικονομικα του 1935. Ειλικρινα αναρωτιεμαι αν θα περνουσε κανεις διδακτορας οικονομικων που ξερω τις εξετασεις που ζηταει το υπουργειο)

    Την σχεση με το ΙΒ δεν την επιασα, ειναι η απατη σε διεθνεις εξετασεις αυτο που το υπουργειο προσπαθει να πολεμησει τωρα με τους κανονισμους του για ενιαιο προγραμμα σπουδων απο Καστελοριζο μεχρι Κολωνακι??

    Και δεν μου ειπες για τα κουπονια, πως ακριβως ανεβαζουν τις ανισοτητες?

    «Αν βέβαια πιστεύετε ότι κι αυτό θα το ρυθμίσει η αγορά υποθέτω ότι οι απόψεις μου όντως ακούγονται περίπου κομσομόλικες»

    το ζητημα το εχει ρυθμισει ηδη η αγορα, γιαυτο και τοσοι ανθρωποι δινουν λεφτα να στειλουν παιδια σε πανακριβα ιδιωτικα, ενω εχουν εντελως ελευθερη προσβαση σε καποιο δημοσιο. Δηλαδη αν απο αυτο δεν ειναι προφανης η διαφορα ποιοτητας του Κολλεγιου πχ απο το μεσο δημοσιο, τι αλλο να πω.

  8. Αυτογελοιοποιείται όποιος φιλελεύθερος υποστηρίζει ότι τα εκπαιδευτικά κουπόνια είναι φιλελεύθερο μέτρο. Ναι, το κράτος πρέπει να αφήσει τα ιδιωτικά εκπαιδευτήρια να καταρτίσουν τα δικά τους προγράμματα σπουδών και γενικά να φροντίσουν τα του οίκου τους. Φυσικά και δεν πρέπει να τα επιδοτήσει, άμεσα ή έμμεσα, ούτε με μία δραχμή. Από κρατικοδίαιτη επιχειρηματικότητα χορτάσαμε στην Ελλάδα.

  9. Η ουσία της δικής μου θέσης είναι η απόλυτη αντίθεση στην επιθυμία των ιδιοκτητών σχολείων να επιδοτούνται από τον κρατικό προϋπολογισμό δια των κουπονιών. Αυτό σημαίνει μεταφορά πόρων από τη δημόσια εκπαίδευση στην ιδιωτική.
    Σημαίνει επίσης ότι οι ιδιοκτήτες απλώς τα θέλουν όλα δικά τους. Διότι είτε επιθυμούν ελευθερία στις βασικές επιλογές τους, βιβλία/προγράμματα κλπ, είτε κρατική εποπτεία. Η χρηματοδότηση δεν μπορεί να νοείται ανεξάρτητα από αυτό.
    Κατά δεύτερον, όποιος παρακολουθεί λίγο τα της ιδιωτικής εκπαίδευσης (και εννοώ πίσω από τα γυαλιστερά διαφημιστικά της έντυπα) ξέρει μερικά απλά πράγματα που συμβαίνουν διαρκώς: απασχόληση εκπαιδευτικών χωρίς διοριστήρια. απασχόληση φοιτητών ως δασκάλων, εκπαιδευτικών σε άλλη βαθμίδα από αυτή που σπούδασαν, μη τήρηση αναλυτικών προγραμμάτων, φροντιστηριακή λογική στο λύκειο με πλήρη καταστρατήγηση των βασικότερων αρχών παιδαγωγικής κλπ. Όχι σε όλα φυσικά τα σχολεία αλλά σε αρκετά για να κάνουμε λόγο για το θέμα.
    Τώρα από εκεί και πέρα, η αποθέωση των ιδιωτικών σχολείων με τους άπειρους διδάκτορες έναντι της απύθμενης κουταμάρας εκείνων που μεριμνούν για τη δημόσια εκπαίδευση είναι βέβαια σεβαστή ως άποψή σας αλλά επιτρέψτε μου να διαφωνώ και μάλιστα έχοντας εργαστεί στην ιδιωτική εκπαίδευση επί πολλά έτη.
    Τέλος, αν δεν είναι ακόμα σαφές πώς η κρατική χρηματοδότηση της ιδιωτικής εκπαίδευσης συνδέεται άμεσα με τους διαθέσιμους πόρους για τον μαθητή του νησιού, της Θράκης ή του Αγίου Παντελεήμονα δεν μπορώ πολλά να πω. Υποθέτω θα πάρουν κι αυτοί κουπόνια και θα μεταβούν στο κολλέγιο το οποίο μάλιστα θα χαρεί να τους δεχτεί, μην κάνοντας καμιά διάκριση…

  10. «Υποθέτω θα πάρουν κι αυτοί κουπόνια»

    μα φυσικα θα παρουν κουπονια, αυτη ακριβως ειναι η ολη ιδεα! Σημερα, θεωρητικα, ο κατοικος Α Παντελεημονα δεν εχει καν την επιλογη να παει σε άλλο δημοσιο σχολειο! Η ιδεα ειναι να εχει επιλογη και μαλιστα να μπορει να παει ακομα και σε ιδιωτικο αν θελει. Ειλικρινα δεν μπορω να καταλαβω ποιος φοβαται τοσο την ελευθερη επιλογη των μαθητων, εκτος βεβαια απο αυτους που διδασκουν σε κακα σχολεία.

    «η αποθέωση των ιδιωτικών σχολείων με τους άπειρους διδάκτορες έναντι της απύθμενης κουταμάρας εκείνων που μεριμνούν για τη δημόσια εκπαίδευση είναι βέβαια σεβαστή ως άποψή σας αλλά επιτρέψτε μου να διαφωνώ»

    δεν καταλαβαινω πως γινεται να διαφωνουμε επι γεγονοτων. Μιλω για συγκεκριμενο σχολειο που η παρεχομενη εκπαιδευση ηταν κλασεις ανωτερη απο τα (σχετικως καλα) δημοσια σχολεια της περιοχης. Και τετοια ιδιωτικα υπαρχουν τουλαχιστον 4-5, στα βορεια προαστια μονο. Αυτο δεν σημαινει οτι δεν υπαρχουν κακα ιδιωτικα, αλλα ευτυχως (παμε παλι) ειναι στο χερι του μαθητη να επιλεξει!

    «η κρατική χρηματοδότηση της ιδιωτικής εκπαίδευσης συνδέεται άμεσα με τους διαθέσιμους πόρους για τον μαθητή του νησιού, της Θράκης ή του Αγίου Παντελεήμονα»

    τιποτα δεν λυνεται πιο ευκολα. Σε μερη που οι μαθητες δεν εχουν προσβαση σε εναλλακτικες, κρατας την χρηματοδοτηση σταθερη. Κατι που βεβαια γινεται και αυτοματα, μια και τα παιδια αναγκαστικα θα πανε στο συγκεκριμενο σχολειο με τα κουπονια τους.
    Το σχολειο του Α.Παντελεημονα, αν ειναι κακο, φυσικα θα δει μειωση πορων. Αλλα η ολη ιδεα ειναι βεβαια οτι αυτο θα βλαψει μονο τους κακους διδασκοντες, γιατι οι μαθητες απλα δεν θα μεινουν σε αυτο το σχολειο.

    «θα μεταβούν στο κολλέγιο το οποίο μάλιστα θα χαρεί να τους δεχτεί, μην κάνοντας καμιά διάκριση»

    ειναι δυσκολο δηλαδη να υποχρεωθουν τα ιδιωτικα να παιρνουν τουλαχιστον 40% των μαθητων με κουπονια απο συγκεκριμενα κοινωνικοοικονομικα υποβαθρα?

    Στην πραγματικοτητα μονο τα παιδια πολυ ευπορων οικογενειων εχουν να φοβηθουν τα κουπονια, οι μαθητες του Α. Παντελεημονα ειμαι σιγουρος οτι θα παρακαλουσαν να εφαρμοστει το συστημα.
    Και δεν μπορω να καταλαβω ποιος μπορει να ενδιαφερεται για αυτα τα παιδια αλλα να διαφωνει με την ιδεα, εκτος αν εχει στο μυαλο του την υπερασπιση καποιας συντεχνιας.

    Βυρων
    δεν ξερω ποιος μιλησε για φιλελευθερισμο, παντως το να δινει το κρατος φορους πισω στους πολιτες να τους διαχειριστουν οπως θελουν, μονο κρατικοδιατισμος δεν ειναι.

  11. παρακάμπτω το περί υπεράσπισης συντεχνίας, κατά τα λοιπά είναι φανερό ότι μάλλον δεν πρόκειται να συμφωνήσουμε
    υγ. Επιχειρηματολογείτε πάντως ωσάν να διαφώνησα ότι η Σχολή Μωραϊτη, το Κολλέγιο, η Γερμανική είναι κλάσεις ανώτερα από τα δημόσια της περιοχής τους

  12. «κατά τα λοιπά είναι φανερό ότι μάλλον δεν πρόκειται να συμφωνήσουμε»

    ειλικρινα, ποτε μα ποτε δεν καταλαβα τι ειδους επιχειρημα μπορει να ειναι αυτο. Να πει καποιος «εισαι υπερβολικα ηλιθιος για να συνεννοηθουμε» να το δεχτω, τελοσπαντων οτι κατι σημαινει ακομα και αν δεν αληθευει. Αλλα ετσι απλα «δεν προκειται να συμφωνησουμε», δεν το πιανω. Ειτε ο ενας θα πεισει τον αλλο ή τουμπαλιν. Μεταξυ ορθολογιστων δεν υπαρχει agree to disagree, το χει αποδειξει και ο Αουμανν αλλωστε.

    «Επιχειρηματολογείτε πάντως ωσάν να διαφώνησα ότι η Σχολή Μωραϊτη, το Κολλέγιο, η Γερμανική είναι κλάσεις ανώτερα από τα δημόσια της περιοχής τους»

    Κιομως, αν δεν ειναι κλασεις ανωτερα, γιατι να ανεχομαστε ανιδεοι γραφειοκατες να οριζουν τι θα διδασκουν ή ποιος θα διδασκει?!

  13. «Βυρων
    δεν ξερω ποιος μιλησε για φιλελευθερισμο, παντως το να δινει το κρατος φορους πισω στους πολιτες να τους διαχειριστουν οπως θελουν, μονο κρατικοδιατισμος δεν ειναι.»

    Μα δεν προτείνεις αυτό αγαπητέ. Προτείνεις να επιστρέψει το κράτος τους φόρους σε μορφή κουπονιών που εξαργυρώνονται μόνο σε συγκεκριμένες επιχειρήσεις.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s