Η τραγωδία στο Κονέκτικατ και οι Έλληνες λάτρεις των όπλων

Το μακελειό στο σχολείο των ΗΠΑ έφερε ξανά στην επιφάνεια ακραίες παθογένειες της αμερικανικής κοινωνίας. Η επίκληση της συνταγματικής κατοχύρωσης της οπλοκατοχής στις ΗΠΑ αποτελεί πλέον μια γκροτέσκα στρέβλωση όχι μόνο των ιστορικών συνθηκών που οδήγησαν σε αυτή την κατοχύρωση αλλά και της πιο θεμελιώδους κοινής λογικής. Η σημερινή αμερικανική εκδοχή της σχεδόν ελεύθερης και δυνάμει καθολικής οπλοκατοχής (90 όπλα ανά 100 κατοίκους) οδηγεί σε δραματική κλιμάκωση της ένοπλης βίας με την παραμικρή αφορμή (30.000 νεκροί ετησίως).

Τα πράγματα στην Αμερική από μακριά φαντάζουν απλά και ευανάγνωστα. Οι υποστηρικτές της οπλοκατοχής είναι, στα μάτια των περισσότερων Ευρωπαίων, κάποιοι παχύσαρκοι που τρώνε συνέχεια μπέργκερ, εκπαιδεύουν τα παιδιά τους στα όπλα και οργανώνουν πολιτοφυλακές για να πολεμήσουν την Ομοσπονδιακή κυβέρνηση. Αντιλαμβανόμαστε καλά ότι τον φόβο και τον ρατσισμό τους εκμεταλλεύεται το λόμπι των όπλων για να αποκομίσει πολιτικά και οικονομικά κέρδη. Όμως αποτελεί στ’ αλήθεια η έριδα γύρω από την οπλοκατοχή αποκλειστικό προνόμιο των ΗΠΑ; Στη χώρα μας το ζήτημα είναι αδιάφορο και εξωτικό;

Πρόσφατα τα ηλεκτρονικά μηχανήματα ανίχνευσης μετάλλων στη Βουλή «συνέλαβαν» τα όπλα βουλευτών της Χρυσής Αυγής. Άλλοι βουλευτές, όπως ο κ. Γεωργιάδης, δημοσίως έχουν υποστηρίξει τη «διεύρυνση» της δυνατότητας οπλοκατοχής. Μπορούν αυτές οι ευάριθμες, ιδιότυπες περιπτώσεις, κακέκτυπα των αμερικανών νεοναζί της Κου Κλουξ Κλαν οι πρώτοι, επίδοξος εν Ελλάδι εκπρόσωπος του Tea Party ο δεύτερος, να επηρεάσουν την κοινή γνώμη;

Δυστυχώς, τμήματα της κοινωνίας είναι έτοιμα να δεχτούν πολλές τέτοιες ακρότητες. Είναι εκείνα τα τμήματα που σοκάρονται από τον διάχυτο μιλιταρισμό της αμερικανικής κοινωνίας και τις τελετουργικά επαναλαμβανόμενες αιματοχυσίες στα σχολεία της αλλά θεωρούν πως εδώ τα όπλα θα λειτουργούσαν διαφορετικά. Εδώ η εγκληματικότητα, λένε, μας καλεί να ξανασκεφτούμε το ζήτημα. Θυμίζουμε ότι μετά το περιστατικό της Κερατέας (την ανθρωποκτονία διαρρήκτη από κάτοικο της περιοχής) η μιντιακή έκρηξη υπέρ της αυτοδικίας (η οποία αμέσως μετονομάστηκε σε αυτοάμυνα) και του δικαιώματος στην οπλοκατοχή ήταν πρωτόγνωρη για τα ελληνικά δεδομένα.

Στη χώρα μας ουσιαστική συζήτηση για τη νομοθεσία περί οπλοκατοχής δεν έχει γίνει. Κι αυτό γιατί επί της ουσίας δεν ενδιαφέρει κανέναν να γίνει. Υποστηρίζω δηλαδή πως η υποστήριξη της ελεύθερης κατοχής όπλων με την επίκληση της αυτοάμυνας είναι συνήθως προσχηματική. Γι’ αυτό και το θέμα δεν τίθεται ευθέως στη δημόσια ατζέντα, δεν υποστηρίζεται ανοιχτά από υπολογίσιμες κινήσεις πολιτών. Αντίθετα, το θέμα των όπλων υποκρύπτεται κάτω από τη συστηματική καλλιέργεια συλλογικού φόβου με την διαρκή αναφορά στην εγκληματικότητα.

Όσοι διαρκώς κραυγάζουν στα κανάλια για την εγκληματικότητα δεν θα έβλεπαν άσχημα –οι περισσότεροι τουλάχιστον- την ελεύθερη κατοχή όπλων. Θα πρέπει όμως να διευκρινίσουν εάν εκτιμούν ότι οι 160 κατά μέσο όρο ανθρωποκτονίες κατ’ έτος θα ήταν λιγότερες ή περισσότερες με την ελεύθερη οπλοκατοχή. Θα πρέπει επίσης να αναλύσουν ανοιχτά την πρότασή τους προς την ελληνική κοινωνία. Σε μια χώρα που διαλύεται, με τους θεσμούς σε βαθιά κρίση και τη Δικαιοσύνη πρακτικά εκτός λειτουργίας, τι λένε σε όποιον αισθάνεται πως αδικείται ή απειλείται; Του λένε να εγκαταλείψει τις θεσμικές ψευδαισθήσεις και να στραφεί στα όπλα.

Σε αυτήν ακριβώς τη θεώρηση των πραγμάτων οι θιασώτες της οπλοκατοχής συμπίπτουν με τον παράλληλο κόσμο των μέσων κοινωνικής δικτύωσης και των ιστοτόπων εθνικιστικής συνωμοσιολογίας. Εκεί επίσης τα όπλα αποτελούν κυρίαρχο μέρος μιας άλλης ευρύτερης κινητικότητας. Εκεί επίσης ο μιλιταρισμός στο όνομα της αυτοάμυνας δε χάνει ευκαιρία να εκδηλωθεί (ας θυμηθούμε τις «αυθόρμητες» παρελάσεις των εφέδρων). Και όποτε επιχειρείται η ώσμωση των εντός και εκτός στρατού εραστών της «μάτσο» βίας με το ποινικό περιθώριο, αυτό γίνεται στο όνομα της αυτοάμυνας.

Διαβάζουμε στην ιστοσελίδα της «Πατριωτικής Πολιτοφυλακής»: «Είναι πλέον ολοφάνερο ότι βρισκόμαστε υπό κατοχή ως έθνος και ως πατρίδα. Βυθίζουν το λαό μας σε ένα ατελείωτο πένθος με την καθημερινότητα της μιζέριας και της εξαθλίωσης. Οφείλουμε να είμαστε έτοιμοι ανά πάσα στιγμή, να συνειδητοποιήσουμε ότι εμείς μόνον μπορούμε να προστατέψουμε τις οικογένειες αλλά και την πατρίδα μας».

Η λατρεία των όπλων αποτελεί συστατικό στοιχείο της ποικιλότροπης μιλιταριστικής έξαψης. Η απλή αυτή παραδοχή καταδεικνύει το προφανές: δεν μπορούν τα όπλα να πολλαπλασιαστούν χωρίς να οδηγηθούμε σε γενίκευση της βίας.

Advertisements

One thought on “Η τραγωδία στο Κονέκτικατ και οι Έλληνες λάτρεις των όπλων

  1. Με αφορμή αίτημα του Διευθυντή ψυχιάτρου θ. Μεγαλοοικονόμου και σχετικού άρθρου του στα «Τετράδια Ψυχιατρικής» ,το Διοικητικό Συμβούλιο της Ελληνικής Ψυχιατρικής Εταιρείας έκανε δεκτή ομόφωνα και αυτούσια τη σχετική εισήγησή μου. . Την απόφασή της η ΕΨΕ έστειλε στα αρμόδια Υπουργεία Υγείας ,Δικαιοσύνης και Εσωτερικών.
    Σας τη στέλνω αντί άλλου σχολίου στο επίκαιρο και καίριο δημοσίευμά σας.

    Αθήνα 19-2-2009
    Αρ. Πρωτ. 723

    ΘΕΣΕΙΣ ΤΗΣ Ε.Ψ.Ε. ΣΤΟ ΖΗΤΗΜΑ ΤΩΝ ΑΔΕΙΩΝ ΟΠΛΟΦΟΡΙΑΣ

    Η Ε.Ψ.Ε. θεωρεί αναγκαίο να ανακοινώσει δημόσια τις θέσεις της στα
    ζητήματα που σχετίζονται από την εμπλοκή των ψυχιάτρων (και των ψυχολόγων)
    σε ζητήματα μεγάλου κοινωνικού ενδιαφέροντος και ιδιαίτερα στις διαδικασίες
    χορήγησης σε πρόσωπα άδειας να φέρουν όπλα και στα προβλήματα που
    προκύπτουν από τη χρήση τους.
    1. Υπάρχει μεγάλη σύγχυση στη κοινή γνώμη για τις δυνατότητες της
    Ψυχιατρικής και της Ψυχολογίας και δεν είναι λίγοι που θεωρούν ότι αυτές οι
    δυνατότητες είναι σχεδόν απεριόριστες, η δε παρέμβαση των αντιστοίχων
    επαγγελματιών απαραίτητη και ευεργετική για την επίλυση παντός είδους
    προβλημάτων.
    Έχει έτσι δημιουργηθεί και συνεχώς καλλιεργείται ένα κλίμα υπερβολικών
    και πολλές φορές εντελώς ανεδαφικών προσδοκιών και απαιτήσεων, μέχρι του
    σημείου να ζητούν από μας όχι μόνο να ερμηνεύουμε κάθε ανθρώπινη
    συμπεριφορά ακόμα και την πιο ακραία ή και ειδεχθή , αλλά και να προβλέψουμε
    με ασφάλεια τον τρόπο που ένα πρόσωπο θα αντιδράσει στο μέλλον στις
    οποιεσδήποτε συνθήκες.
    Τέτοιες προσδοκίες έχουν μάλιστα καταγραφεί και σε διατάξεις θετού
    Δικαίου όπου π.χ. « ειδικές επιτροπές» καλούνται να «ερευνήσουν με
    ψυχοτεχνικές δοκιμασίες και συνέντευξη των εξεταζομένων την εν γένει
    προσωπικότητα αυτών και κυρίως την αυτοκυριαρχία, την συναισθηματική
    σταθερότητα, την κρίση και αντίληψη και την ικανότητα προσαρμογής στις
    μεταβαλλόμενες καταστάσεις και απαιτήσεις» και να « αποφανθούν για το αν η
    προσωπικότητά τους παρέχει τα εχέγγυα για ορθή χρήση του όπλου.» Και φαίνεται
    ότι ανάλογες διατάξεις προωθούνται και επεκτείνονται και στον ιδιωτικό τομέα
    όπου υπάλληλοι ιδιωτικών οργανισμών θα μπορούν να φέρουν όπλα με την
    ευλογία και την συγκατάθεση αναλόγων « ειδικών Επιτροπών».
    Κύριες αιτίες αυτής της κατάστασης είναι:
    * Η εγγενής αδυναμία να οριστεί με τρόπο γενικά αποδεκτό το
    «φυσιολογικό» και τα όριά του.
    * Η συγκεχυμένη αντίληψη της κοινής γνώμης και όχι μόνο για το γνωστικό
    αντικείμενο και της δυνατότητες και τις διαφορές της Ψυχιατρικής και της
    Ψυχολογίας, τα απαραβίαστα όρια της κάθε μιας και το κοινό πεδίο τους στη
    θεωρία και την πρακτική.
    * Η απαράδεκτη συμπεριφορά ορισμένων ψυχιάτρων, ψυχολόγων και
    δημοσιογράφων που σπεύδουν να υπηρετήσουν τις ανάγκες της τηλεθέασης και
    δεν διστάζουν, με αντάλλαγμα την προβολή τους ή και τα ιδιοτελή επαγγελματικά
    τους συμφέροντα, να ερμηνεύουν ως ειδικοί τα ανερμήνευτα, και να
    αποκαλύπτουν δήθεν ως αυθεντίες και με ζηλευτή ευκολία και σιγουριά ακόμα
    και τα πιο μύχια και σκοτεινά κίνητρα της συμπεριφοράς των ανθρώπων, άγνωστα
    και απροσπέλαστα σε όλους τους άλλους.
    * Το γεγονός ότι τέτοιες αντιλήψεις και προσδοκίες προωθούν τα
    επαγγελματικά συμφέροντα των αντίστοιχων επαγγελματιών, κάποιοι από τους
    οποίους προβάλλουν μειωμένη αντίσταση στις πιέσεις που τους ασκούνται ή
    αυθορμήτως και απρόσκλητοι προσφέρουν τις υπηρεσίες τους και εκεί που δεν
    χρειάζονται ή ίσως είναι και επιζήμιες.
    Αποτέλεσμα αυτής της σύγχυσης είναι και η συνεχώς επεκτεινόμενη
    απαίτηση εμπλοκής των ψυχιάτρων σε θέματα που σχετίζονται με τη χρήση
    πυροβόλων όπλων.
    Επί των σχετικών ζητημάτων η Ελληνική Ψυχιατρική Εταιρεία θεωρεί λοιπόν
    αναγκαίο να καταστήσει γνωστές στη κοινή γνώμη και τις αρμόδιες αρχές τις
    θέσεις της που συνοψίζονται ως εξής:
    1. Η Ψυχιατρική και η Ψυχίατροι δεν έχουν τις γνώσεις ούτε τα μέσα για να μπορούν
    να βεβαιώσουν με ασφάλεια εάν ένα πρόσωπο μπορεί να φέρει πυροβόλο όπλο ή άλλο φονικό όργανο και πολύ περισσότερο να βεβαιώσουν ότι το πρόσωπο αυτό σε κάθε περίπτωση και υπό οποιεσδήποτε περιστάσεις θα αντιδράσει σύμφωνα με τις επιταγές του Νόμου και τις περί δικαίου και ηθικής αντιλήψεις που επικρατούν. Η αδυναμία ασφαλούς εκτίμησης και πρόβλεψης γίνεται ακόμα μεγαλύτερη σε συνθήκες όπου το γενικότερο κλίμα χαρακτηρίζεται από έλλειψη κοινωνικής αλληλεγγύης, συναισθηματική απίσχνανση ,χλευασμό των ιδανικών , έκπτωση των αξιών ,αμφισβήτηση θεσμών και πολιτική πενία και καθημερινά και συνεχώς επιδεινούμενα φαινόμενα υπέρμετρης, άλογης και όχι σπάνια ανθρωποκτόνου βίας.
    Πιστεύουμε επίσης ότι ούτε η Ψυχολογία, ούτε άλλη Επιστήμη διαθέτει τέτοιες
    δυνατότητες. Επομένως τέτοια ερωτήματα και μάλιστα με τόσο απόλυτο τρόπο δεν
    πρέπει να τίθενται, εάν δε τίθενται οι ερωτώμενοι οφείλουν να δηλώσουν εξ αρχής την αδυναμία τους να απαντήσουν με ασφάλεια και το μεγάλο κίνδυνο οι όποιες εκτιμήσεις τους να αποδειχτούν τραγικά λανθασμένες.
    2. Υπάρχουν περιπτώσεις όπου ο ψυχίατρος ,βασισμένος στις γνώσεις και την εμπειρία του, μπορεί ,από τα ευρήματα της κλινικής εξέτασης ενός προσώπου, τις πληροφορίες που αφορούν το ιστορικό του και άλλα προσιτά σε αυτόν στοιχεία, να διαπιστώσει και να βεβαιώσει την ύπαρξη ψυχικής διαταραχής και τη σοβαρότητά της και μερικές φορές, αλλά όχι πάντοτε ,τον αυξημένο κίνδυνο να προβεί ο πάσχων σε πράξεις μεγάλης βίας κατά προσώπων. Σε μια τέτοια περίπτωση ο ψυχίατρος οφείλει να ενημερώσει τον πάσχοντα για τον αυξημένο αυτό κίνδυνο και να του συστήσει να μη φέρει όπλα ούτε να τα φυλάσσει σε μέρη εύκολα προσιτά.
    3. Η μη διαπίστωση κατά τα ανωτέρω ψυχικής διαταραχής δεν σημαίνει ότι τέτοια
    διαταραχή δεν υπάρχει , ούτε, πολύ περισσότερο, ότι δεν θα υπάρξει στο μέλλον. Η
    βεβαίωση επομένως ότι δεν διαπιστώθηκε ψυχική διαταραχή δεν ισοδυναμεί με
    πιστοποιητικό ψυχικής υγείας, όπως πολλοί κακώς συμπεραίνουν. Ο ψυχίατρος μπορεί να βεβαιώσει ότι ένα συγκεκριμένο πρόσωπο « δεν πρέπει να φέρει όπλο», αλλά δεν μπορεί να βεβαιώσει ότι ένα συγκεκριμένο πρόσωπο « μπορεί να φέρει όπλο».
    Η Ε.Ψ.Ε.συνιστά επομένως στους ψυχίατρους να καθιστούν σαφές προς όλους και προς αποφυγή λανθασμένων συμπερασμάτων και πρακτικών ότι όταν βεβαιώνουν ότι δεν διαπίστωσαν την ύπαρξη ψυχικής διαταραχής στον εξετασθέντα δεν βεβαιώνουν εξ αντιθέτου ότι διαπίστωσαν την ψυχική του υγεία.
    4. Η Ε.Ψ.Ε. επομένως είναι ριζικά αντίθετη στην οποιαδήποτε πρακτική επέκτασης της χορήγησης όπλων και πολύ περισσότερο σε πρόσωπα που είναι υπάλληλοι ιδιωτικών οργανισμών .Και μάλιστα με την εμπλοκή στις σχετικές διαδικασίες επαγγελματιών της Ψυχικής Υγείας γιατί αυτό θα έδινε μια επίφαση εγγύησης ότι η χρήση τους θα ήταν νόμιμη και μόνο στις απολύτως αναγκαίες περιπτώσεις .__

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s